Drodzy Czytelnicy!

Niedawno dostałem do zaopiniowania przygotowywaną do druku książkę przełożoną z języka angielskiego. Okazało się, że tłumacz popełnił w pewnym jej fragmencie zabawny błąd. Otóż wyrażenie „rock stars” przełożył kilkukrotnie jako „gwiazdy rocka”, nie zaś – jak nakazywała logika i kontekst – „gwiazdy wspinaczki skalnej”. Rzecz nie byłaby warta wspomnienia – w końcu, jak to mówią, nie popełnia błędów tylko ten, który nic nie robi – ale w tym samym czasie czytałem kilka wywiadów z czołowymi muzykami rockowymi lat sześćdziesiątych oraz… wróciłem do wspomnień pioniera bulderingu, Johna Gilla. Zdałem sobie sprawę, że pomiędzy tymi światami – muzyki rockowej i sportu wspinaczkowego – jest pewna korelacja. W rozmowach muzycy wyznali, że kiedy pięćdziesiąt czy czterdzieści kilka lat temu rozpoczynali działalność, mogli się spodziewać wszystkiego, ale nie długowieczności tego, co robią. Tworzyli nowe utwory, koncertowali, szukali poklasku i uznania dla swojej sztuki, ale przez myśl im nie przyszło, że pół wieku później na trwałe zagoszczą w encyklopediach i leksykonach. Podobnie John Gill, profesor matematyki, który z wewnętrznej potrzeby – najpierw samotnie, a później w towarzystwie grupki naśladowców – wspinał się na głazy w okolicy swojego domu. Jemu również nie śniło się, że pokolenie jego prawnuków uzna go za ikonę i będzie wybierać w plebiscytach na najbardziej wpływowego wspinacza wszech czasów. Po latach napisał: „Tęsknię za przeświadczeniem, że żyję abstrakcyjną ideą, poczuciem, że poprzez poświęcenie się tej wymagającej i bezkompromisowej aktywności, przesuwając standardy centymetr za centymetrem, wypełniam duchową pustkę w moim życiu. Tęsknię również za czystością tego sportu, zupełnie w tym czasie wolnego od aspektów komercyjnych. […] Byliśmy Don Kichotami szukającymi ulotnego Graala – idealnego problemu bulderowego”.

Dziś – w dobie, gdy czołowy wspinacz skałkowy z reguły nie wyobraża sobie zrobienia trudnej drogi bez specjalnej sesji zdjęciowej, a zazwyczaj i filmu publikowanego w Internecie, a podczas zdjęć jest bardziej skoncentrowany na tym, aby widoczne było logo sponsora niż na samej drodze – taka czystość motywacji jest z pewnością trudniejsza do osiągnięcia. W doszczętnie zepsutym świecie popkultury jest to zapewne jeszcze trudniejsze. „Szczęśliwi ci, którzy śpiewali o świcie. Nieszczęśliwi – ci, którzy ze swoimi dźwiękami przyszli już po zmroku” – pisał Ryszard Przybylski, porównując starą muzykę rockową do współczesnej…

Dość jednak tych raczej ponurych rozważań najwyraźniej starzejącego się redaktora, bo po pierwsze, nadają się one na osobny esej, a po drugie – łatwo mi przecież zarzucić, iż na co dzień dokładam swoją cegiełkę do komercjalizacji wspinania :). Oczywiście refleksje te nie wzięły się znikąd. Otóż w numerze publikujemy syntetyczny artykuł Tomka Mazura, zgrabnie podsumowujący ostatnią dekadę we wspinaczce skałkowej. Jego lektura z pewnością pomoże Wam wyrobić sobie własne zdanie na temat kierunku, w jakim zmierza wspinanie skalne w XXI wieku.

Żelaznym punktem programu są wywiady. I tym razem nasi wywiadowcy nie zasypiali gruszek w popiele, przygotowując pokaźną porcję rozmów z ciekawymi ludźmi. W Echach z gór Krzysiek Rychlik i Magda Imielska opowiadają o ciekawych przejściach w Kanderstegu, przybliżając przy okazji wyjątkową atmosferę, jaką znajdziemy w tym rejonie. W długiej rozmowie ze znakomitym, a mało znanym w Polsce alpinistą Fabriziem Zangrillim poznamy realia nowoczesnych wypraw komercyjnych w góry najwyższe (także na K2!). Wywiadem z Bernardo Gimenezem otwieramy cykl rozmów z czołowymi fotografikami outdoorowymi, a dzięki rubryce Młodzi Gniewni poznacie dziewięcioletniego pogromcę Chińskiego Maharadży.

Jak zwykle przygotowaliśmy też garść reportaży. Mirek Mąka napisał niezwykłą opowieść o wejściu na Coropunę Apu, Albert Leichtfried podzielił się wrażeniami z wytyczania ekstremalnej mikstowej wielowyciągówki w Ötztal, a Mateusz Haładaj – tym razem bardziej obrazem niż słowem – opisał swoje wspinaczkowe tripy w 2010 roku.

Nie powinni narzekać także ci, którzy szukają w GÓRACH praktycznych informacji – przewodnikowych lub poradnikowych. Prezentujemy bowiem zarówno topo bulderowe (Grotka w Dolinie Kluczwody), jak i coś dla tych, którzy lubią walczyć ze śniegiem i mrozem (reaktywacja długo wyczekiwanego działu 1+1). Niestrudzony Wojtek Szatkowski opowie też o kolejnej wyrypie tatrzańskiej. Nie będą zawiedzeni również ci, którzy czekają na kolejne porady naszego nadwornego dietetyka (tym razem wykład Marcina o węglowodanach) oraz specjalisty od balansu na taśmie (Janek Gałek opowie o longline).

Nie mogę nie wspomnieć o rubryce, która dawno temu, z różnych względów, zniknęła z naszych łamów. Mowa o Felietonach. Niniejszym ogłaszam więc powrót małych form publicystycznych na karty GÓR.W pierwszej odsłonie: Bogusław Kowalski i Konrad Ociepka.

Kończąc, mam nadzieję, że każdy znajdzie na łamach tego wydania GÓR coś dla siebie – szczyptę rozrywki i garść motywacji. Niech moc i spręż będą z Wami!

Piotr Drożdż

ECHA Z GÓR

Mocne przejścia w Kanderstegu · 8

Krzysiek Rychlik · 10

Magda Imielska · 13

Rozmawiał: Maciek Ciesielski

Dziś takie okładki robią już mniejsze wrażenie i nic w tym dziwnego, bowiem zdjęć trudnych dróg biegnących sporym wywieszeniem, gdzie za prowadzącym wiszą lodowe kurtyny, jest bez liku. Jednak to, co publikujemy poniżej wywołuje co najmniej lekkie zainteresowanie. Dlaczego? Bo głównymi bohaterami są wspinacze znad Wisły – dokładnie z grodu Kraka, a pokonywane przez nich linie należą do jednych z najtrudniejszych poprowadzonych przez Polaków.

KFG po raz ósmy – reminiscencje z notatnika malkontenta · 16

Tekst: Andrzej Mirek

Zdjęcia: Adam Kokot

Z Fabrizio Zangrilli · 20

O wspinaniu i przewodnictwie w najodleglejszych zakątkach świata

Rozmawiał: Maciek Ciesielski

Dekada · 26

Subiektywne podsumowanie pierwszej dekady XXI wieku we wspinaczce skałkowej

Tekst: Tomasz Mazur

Za nami kolejny rok – ostatni rok pierwszej dekady XXI wieku. Przez wszelkie możliwe media zostaniemy zalani podsumowaniami, opiniami, retrospektywami, zestawieniami wydarzeń. Do tego jeszcze dziesiątki nagród, plebiscytów, wyróżnień, pochwał... Także GÓRY nie unikną tego zwyczaju. A co gorsze, niniejszy artykuł stanowić będzie zaledwie subiektywny przyczynek do próby podsumowania tego, co zacnego, ważnego i szczególnego wydarzyło się we wspinaniu skałkowym i wokół niego w ostatnich dziesięciu latach.

Dripping Elegance · 34

Słońce i ciemność – zmienność uczuć

Tekst: Albert Leichtfried

Tłumaczenie: Piotr Górka

Zdjęcia: Hannes Mair

Sezon 2010 · 38

Tekst: Mateusz Haładaj

Coropuna Apu: wyrocznia i penitenty · 44

Tekst i zdjęcia: Mirek Mąka

Są ludzie którzy twierdzą, że zostali „wybrani przez Coropunę”. Całymi dniami włóczą się po księżycowych bezkresach tysięcy kilometrów kamiennej pustyni wokół tej góry. W chaosie jałowych skał, wyschniętych „quebrad” i moren niegdysiejszych lodowców odkrywają porządek natury, tajemnicę życia i ostępne tylko nielicznym, pierwotne piękno nietkniętego cywilizacją świata.

Same But Different · 50

Tekst: Bernd Zangerl

Tłumaczenie: Piotr Górka

Dzisiaj, 17 lat później, nadal czuję w sobie to dziecko. Nadal ciągnie mnie w nieznane. Nadal chcę odkrywać świat. Jedynie rozmiary moich gór się zmieniły. Dawniej pragnąłem zdobywać wysokie szczyty i ściany, dziś jestem zakochany w bulderach. Po tym, jak wypróbowałem prawie wszystkie rodzaje wspinaczki, od ponad 10 lat podróżuję już tylko ze swoim crashpadem.

Bernardo Gimenez · 54

Rozmawiał: Wojtek Kozakiewicz

Zdjęcia: Bernardo Gimenez

Nie mogę jednoznacznie stwierdzić, czy jestem bardziej wspinaczem czy fotografem. Ale prawdą jest, że zarabiam na fotografii, a nie na moich wspinaczkowych osiągnięciach. Czasem jestem bardziej zmotywowany do wspinania, czasem do robienia zdjęć, jednakże każdego dnia muszę dokonać wyboru. Nie potrafię robić tych dwóch rzeczy tego samego dnia.

GORE-TEX® · 58

Wywiad na szczycie. Alex Luger

1+1 – Mały Młynarz · 60

Opracowanie: Wojtek Kozub

Kącik TATROMANIAKA · 62

Pośredni Wierszyk. Z widokiem na Mur Hrubego

Tekst i zdjęcia: Grzegorz Folta

SKITURY · 66

Wielki błękit. Skitura w Słowackich Tatrach Zachodnich

Tekst: Wojciech Szatkowski

Zdjęcia: Maciek Bielawski i Wojciech Szatkowski

BULDERKORNER TOPO · 68

Jaskinka w Dolinie Kluczwody

Opracował: Maciek Szopa

Zdjęcia: Piotr Drożdż

SLACKLINE CORNER · 70

Longline – czyli trochę dłuższy slackline

Tekst: Jan Gałek

MŁODZI GNIEWNI · 72

Rafał Bąk

Rozmawiała: Aga Adamiecka

Moim marzeniem jest zgoda mamy na zamontowanie chwytów na suficie mojego pokoju, abym w domu mógł bulderować w „dachu” – niestety od dwóch lat nie ma pozwolenia…?, a tata nie ma siły przebicia. Dalsze marzenia to wspinać się, wspinać się i być zdrowym.

BEZPIECZEŃSTWO W GÓRACH · 74

Mariusz Zaród. Zabłądzenia i zaginięcia to dla turystów

największe niebezpieczeństwa

Rozmawiała: Agnieszka Szymaszek

VADEMECUM WSPINACZKOWEGO DIETETYKA · 76

Wszystko, co powinniśmy wiedzieć o węglowodanach cz.1

Tekst: Marcin Bończa-Tomaszewski

Zdjęcia: Michalina Bończa-Tomaszewska

FELIETONY

Rzecz o rywalizacji · 80

Konrad Ociepka

Dawa Wangchuk w Betlejemce · 81

Bogusław Kowalski

SZPEJ · 82

Zapraszamy do zakupu czasopisma Góry w naszym sklepie:
www.goryonline.com/sklep